In 2026 kent de Koningin Elisabethwedstrijd een bijzondere editie in het teken van de cello met de viering van de 150e verjaardag van Koningin Elisabeth, de 75e verjaardag van de Koningin Elisabethwedstrijd en de 150e verjaardag van Pablo Casals, één van de grootste cellisten van de 20e eeuw. Dit jaar staat het artistieke en humanistische erfgoed van de vorstin in de kijker, evenals haar vriendschap met de grote Catalaanse cellist. Een reeks concerten, festivals, tentoonstellingen en participatieve projecten in het voorjaar zal dit drievoudige feest vieren met als hoogtepunt de Cellowedstrijd zelf. Verschillende culturele partners slaan mee de handen in elkaar voor dit uitgebreide programma, waaronder de Muziekkapel Koningin Elisabeth, het Antwerp Symphony Orchestra / Koningin Elisabethzaal, Flagey, Bozar en de Pau Casals Stichting. Als kers op de taart wordt de Goffriller-cello ‘Casals’ (1733) van Pablo Casals in bruikleen gegeven aan de Eerste Laureaat van de Cellowedstrijd 2026.
De Wedstrijd werd in 1937 opgericht onder de naam Eugène Ysaÿewedstrijd en groeide vanaf de eerste editie uit tot een internationaal platform met prestigieuze jury’s en jonge solisten uit vooraanstaande internationale muziekopleidingen. Na de Tweede Wereldoorlog herrees het Concours in 1951 onder zijn huidige naam: de Internationale Muziekwedstrijd Koningin Elisabeth. Het werd een van de meest toonaangevende competities voor piano en viool. Vanaf 1988 werd ook zang een discipline, en sinds 2017 kwam daar de cello bij. Vandaag zijn muziekwedstrijden steeds talrijker geworden. Het is dan ook uitzonderlijk dat deze na negen decennia nog niets aan relevantie ingeboet heeft: weinig organisaties weten zo trouw hun oorspronkelijke missie aan nieuwe generaties artiesten te koppelen.
Drie jubilea, een feestjaar
Deze drievoudige viering strekt zich uit tot ver buiten de wedstrijdrondes. Het feestjaar opent met de Elisabethweek in Antwerpen en Waterloo: pianist Sergei Redkin, begeleid door het Antwerp Symphony Orchestra en musici van de Muziekkapel Koningin Elisabeth, brengt zowel concerti als kamermuziek. Enige tijd later verenigt Queen’s Delight in Flagey (in het kader van het Klarafestival) en DE SINGEL tien laureaten uit verschillende generaties en disciplines, die een weekend lang de geschiedenis van de Wedstrijd verklanken. In het voorjaar presenteert bpost een herdenkingszegel van Koningin Elisabeth samen met haar viool, met op de achtergrond een handgeschreven partituur van Eugène Ysaÿe als knipoog naar de oorsprong van de Wedstrijd. Via deze en andere initiatieven komt het Concours een jaar lang tot leven in zalen, steden en het dagelijkse leven. De initiatieven die kaderen in de viering van de 150e verjaardag van de geboorte van de vorstin zullen herkend kunnen worden via een gemeenschappelijk jubileumlogo '150 jaar Koningin Elisabeth'.
"Want wat geven we eigenlijk echt door? Uiteraard een palmares, maar ook een manier van luisteren, van werken en een verbinding met het publiek. Dit zijn de uitdagingen voor de kandidaten van 2026, ver voorbij het loutere competitie-aspect,” benadrukt Marie Vander Elst, secretaris-generaal ad interim van de Koningin Elisabethwedstrijd. “Wat ik bijzonder vind aan dit jaar is de drie sterke verhalen van Koningin Elisabeth, Pablo Casals en de Wedstrijd in combinatie met een nieuwe generatie artiesten“
Meer info over de verjaardagen en het programma: https://koninginelisabethwedstrijd.be/nl/75-150-jaar/
Bruikleen van de Goffriller ‘Casals’ als herinnering aan een hechte vriendschap
De Eerste Laureaat van deze feestelijke editie krijgt een écht verjaardagscadeau, want de Pau Casals Stichting stelt namelijk de historische cello van de Catalaanse meester aan de winnaar van de Cellowedstrijd ter beschikking. Het instrument, gedoopt Goffriller ‘Casals’ (1733), vergezelde hem bijna zestig jaar. Koningin Elisabeth en Pablo Casals waren hechte vrienden, deelden een sociale visie op kunst en een uitgesproken engagement voor jonge musici.
“De bruikleen van de Goffriller ‘Casals’ zegt veel over de waarden van de Wedstrijd. We willen de nieuwe generatie musici in contact brengen met levend erfgoed,” legt Marie Vander Elst uit.
Yvan de Launoit, voorzitter van de Koningin Elisabethwedstrijd, onderstreept hoe de laureaat gedurende vier jaar met het instrument zijn talent ten volle zal kunnen ontplooien. “Wij zijn de Pau Casals Stichting zeer dankbaar voor dit symbolische initiatief dat de geschiedenis van de Wedstrijd in zich draagt. Dit vrijgevig gebaar biedt uitvoerders een tastbare link met de levende muziekgeschiedenis en herinnert eraan dat de Wedstrijd niet alleen draait om de rangschikking, maar ook een weg is naar artistieke ontplooiing.”
Een uniek en internationaal model in beweging
De Wedstrijd werd opgericht op initiatief van Koningin Elisabeth en groeide uit tot een veeleisend laboratorium voor jonge uitvoerders. Vanaf het begin was het opgevat als een ontmoetingsplaats waar België de beste jonge musici ter wereld ontvangt. De eigenheid van de Wedstrijd schuilt onder meer in het verplichte werk, speciaal gecomponeerd voor elke editie. De finalisten bereiden dit gedurende zeven dagen voor in volledige afzondering in de Muziekkapel: een tijdloos moment waar zowel hun technische beheersing als hun verbeeldingskracht en uithoudingsvermogen op de proef worden gesteld. Daarenboven zijn de juryleden onafhankelijk, zij stemmen zonder overleg. Het veeleisend repertoire belicht werken uit uiteenlopende stijlen en periodes.
Na de Wedstrijd krijgen de laureaten intensieve begeleiding, met concerttournees in België, ontmoetingen met het publiek en duurzame banden met partnerorkesten en -zalen. De Wedstrijd geniet ook een ruime mediabelangstelling via televisie, radio en streaming op VRT en RTBF. Dat biedt jonge artiesten een zeldzame zichtbaarheid en laat het Concours ver voorbij de finaleavonden en de Belgische grenzen voortleven. Dit is geheel in de geest van hoe Koningin Elisabeth het zag: een project als ontmoetingsplaats voor opkomende talenten, publiek en grote muziekinstellingen.
“Dit erfgoed verplicht ons om in beweging te blijven,” verduidelijkt Marie Vander Elst. “Vandaag betekent dat ook een sterkere digitale aanwezigheid: high-definition opnames, streaming, het in de kijker zetten van onze archieven en laureaten online en op sociale media. Dat zijn geen details, maar heel concrete middelen om de wedstrijdbeleving te verlengen, nieuw publiek in België en daarbuiten te bereiken en deze jonge musici de instrumenten te geven die ze nodig hebben om te schitteren.”
Praktische info over de Cellowedstrijd 2026:
- Cellowedstrijd 2026 : https://koninginelisabethwedstrijd.be
- Abonnementen: te koop vanaf dinsdag 3 februari 2026, via Flagey en Bozar
- Tickets: te koop vanaf dinsdag 17 februari 2026, via Flagey en Bozar
Het programma van het jubileumjaar
- Eind januari – Elisabethweek: De Elisabethweek opent het feestjaar met concerten in de Koningin Elisabethzaal, AMUZ (Antwerpen) en de Muziekkapel (Waterloo). Hierbij staat een laureaat van de Wedstrijd in de kijker en in 2026 is dat de pianist Sergei Redkin.
- Begin maart – Jongerenconcerten: Een reeks recitals in Leuven, Brussel en Louvain-la-Neuve met Victor Julien-Laferrière (cello) en Théo Fouchenneret (piano) laat jongeren kennismaken met klassieke muziek en brengt een eerbetoon aan Pablo Casals.
- Eind maart – Queen’s Delight (Flagey, Brussel & DE SINGEL, Antwerpen):Queen’s Delight brengt tien recente laureaten samen in een festival dat de artistieke diversiteit van de Wedstrijd viert.
- April – Herdenkingspostzegel: bpost geeft een postzegel uit met Koningin Elisabeth en haar viool, ter gelegenheid van haar 150e verjaardag en de 75e verjaardag van de Wedstrijd.
- Mei–juni – Cellowedstrijd 2026 (Brussel): De eerste ronde en de halve finale vinden plaats in Flagey, waar de halvefinalisten worden begeleid door het Orchestre Royal de Chambre de Wallonie. De finale vindt plaats in het Paleis voor Schone Kunsten, met het Belgian National Orchestra, gevolgd door laureatenconcerten en een tournee in België.
- Mei – Tentoonstellingen in Flagey (Brussel): In Flagey kan je Queen Elisabeth Competition: 75 Years of History gaan bekijken, een tentoonstelling met archieffoto’s en -video’s uit 75 jaar wedstrijdgeschiedenis, evenals een tentoonstelling van de vzw Servais over de banden tussen de koninklijke familie en de cello.
- Mei – Bozar All Over the P(a)lace (Brussel): Bozar organiseert een nocturne rond de cello en de erfenis van Casals, met onder meer Victor Julien-Laferrière.
- Mei – VIVA Feest! (Brussel): VIVA Feest! biedt jonge strijkers een dag vol workshops en een slotconcert in Bozar.
- Eind mei – EKHO in Bozar / MIM (Brussel): EKHO brengt hedendaagse vioolbouwers en strijkstokkenmakers samen, met een tentoonstelling in Bozar en masterclasses in het Muziekinstrumentenmuseum.
- Begin juni – Laureatenrecitals (Flagey): De zes niet-gerangschikte laureaten van de Cellowedstrijd 2026 treden op in Flagey tijdens twee recitalavonden.
- 8 & 10 juni – Laureatenconcerten (Bozar): De laureaten komen samen in de Henry Le Bœufzaal voor een concert met het Antwerp Symphony Orchestra (4de, 5de en 6de laureaat), gevolgd door een slotconcert met Brussels Philharmonic (1ste, 2de en 3de laureaat).
Laureaten met indrukwekkende carrières
Sinds 1937 is de Wedstrijd een springplank voor artiesten uit verschillende generaties en scholen. Deze musici behoren vandaag tot de referenties van de internationale klassieke scène: Gidon Kremer, Vadim Repin en Ray Chen voor viool, Anna Vinnitskaya en Boris Giltburg voor piano, Marie-Nicole Lemieux en Samuel Hasselhorn voor zang, Victor Julien-Laferrière en Hayoung Choi voor cello, samen met vele anderen.
Aan Belgische zijde illustreren Jean-Claude Vanden Eynden, Lorenzo Gatto, Jodie Devos en Sylvia Huang hoe de Wedstrijd op een sleutelmoment in een loopbaan kan ingrijpen, en kan zorgen voor meer zichtbaarheid en kansen. Kortom, negen decennia lang vervult het Concours al een dubbele rol: het is een podium voor internationale talenten en biedt duurzame steun aan musici.