Programma 50ste Film Fest Gent voorgesteld: What a gift!

Er zit meer dynamiek dan ooit in de vijftigste editie van Film Fest Gent: naast een aantrekkelijke en gedurfde filmkeuze zijn er de spraakmakende 2x25-kortfilms die componisten met regisseurs verbinden, een allereerste Virtual Reality-installatie en voluit aandacht voor de muziek in videogames. Film Fest Gent presenteert in zijn verjaardagsjaar ook een wereldpremière van formaat: Gift, de nieuwste film van Ryûsuke Hamaguchi, wordt in Gent vertoond met een score live uitgevoerd door zijn vaste componist Eiko Ishibashi. Het festival ontvangt ook in 2023 kleppers uit de film- en filmmuziekwereld, onder wie Ken Loach, Ryûsuke Hamaguchi, Molly Manning Walker, Talia Ryder, Anne Dorval, Matteo Garrone, gamemuziekcomponisten Austin Wintory en Stephanie Economou, en vele anderen.

Eerst en vooral opent Holly van Fien Troch de jubileumeditie van Film Fest Gent, een hoogtepunt in het festivalparcours dat Troch aflegde - al haar langspeelfilms gingen stuk voor stuk in première op Film Fest Gent. Volgens programmadirecteur Wim De Witte is de selectie van Holly als openingsfilm dan ook “een wederzijds cadeau”. Het is tevens een hattrick voor de film van eigen bodem. Holly volgt immers op La Civil van Teodora Ana Mihai als openingsfilm in 2021 en Close van Lukas Dhont in 2022.

Holly werd onlangs nog in Venetië goed onthaald. En Holly komt niet alleen over uit de Dogenstad, want ze vertoeft in het gezelschap van Ferrari van Michael Mann, van Io Capitano van Matteo Garrone die er de Zilveren Leeuw won voor beste regie en straks ook in Gent in persoon zijn film komt voorstellen, en van Poor Things van Yorgos Lanthimos, de winnaar van de Gouden Leeuw.

Wim De Witte en zijn coprogrammator Michiel Philippaerts, aangevuld door een uitgebreid selectiecomité, selecteerden 113 langspeelfilms, drie televisieseries en 44 kortfilms uit meer dan 1.200 ingezonden films en uit de ongeveer 120 films uit de selecties van onder meer Berlijn, Cannes, Locarno, Toronto en Telluride.

Voor de vijftigste editie laat Film Fest Gent de gekende focus op een bepaald filmland voortaan los. “Een bewuste keuze,” zeggen Wim De Witte en Michiel Philippaerts, "Het verlaten van de landenfocus opent nieuwe horizonten. Bovendien begon die focus ook als een keurslijf op de selectie te wegen: op het moment dat je zo’n focus vastlegt heb je nog geen zicht op de films die beschikbaar zullen zijn voor de desbetreffende festivaleditie.”

2x25: unieke kortfilms voor Film Fest Gent

Voor Film Fest Gents gouden jubileum lanceert het festival ‘2x25’: 25 componisten, waaronder Colin Stetson, Tsar B en Howard Shore, werden uitgenodigd om een kort muziekstuk te schrijven. Vervolgens lieten 25 filmmakers - onder meer Paul Schrader, Terence Davies, Jia Zhangke, Anthony Chen, Jessica Beshir en Ildikó Enyedi - zich door die muziek inspireren om een kortfilm te maken. “We draaiden dus de gebruikelijke werkwijze om, want gewoonlijk komen eerst de beelden en dan pas de muziek,” legt Wim De Witte uit.

Het resultaat past helemaal binnen het DNA van Film Fest Gent: 25 sublieme symbioses van muziek en cinematografie, van opkomend talent en gevestigde waarden, en van klinkende namen en festivalfavorieten. Florencia Di Concilio werd gekoppeld aan Terence Davies, Shigeru Umebayashi aan Radu Jude, Gustavo Santaolalla’s muziek inspireerde Jacqueline Lentzou en Tsar B leverde op haar beurt muziek voor Jessica Woodworth. Stijn Coninx werd gekoppeld aan Anne Dudley’s compositie, Anthony Nti aan die van Howard Shore, enzovoort.

“Ons verjaardagsproject ging al over de tongen op het jongste festival van Cannes en de internationale respons was groot. Er zijn trouwens al nieuwe samenwerkingsverbanden uit voortgekomen, iets waar we stiekem op hadden durven hopen want nieuwe creatieve samenwerkingen initiëren is iets dat we als festival willen uitdragen. We zijn dus bijzonder trots op dit project en vergeten alle slapeloze nachten hierover”, lachen Wim De Witte en Michiel Philippaerts.

Officiële Competitie Film Fest Gent 2023

Hoe beter een competitie met als thema ‘De impact van muziek en geluid op film’openen dan met een debuterende Baloji met zijn film Augure. Daarin gaat een uit Kongo afkomstige man met zijn witte vrouw terug naar zijn geboorteland om familiale toestanden uit te klaren. Hij werd ooit als een duivelskind beschouwd en daarom verbannen. In de sectie Un Certain Regard werd de betoverende Augure bekroond met een prijs voor “een nieuwe stem”.

Er steekt dit jaar veel contrast in de geselecteerde competitiefilms, die het hele spectrum van minimalistisch tot exuberant bespelen. Zo is Here van Bas Devos uitgepuurde cinema terwijl Yorgos Lanthimos in zijn Poor Things, een moderne versie van het Frankenstein-thema, alle registers van zijn verbeelding openzet. Zowel Critical Zone van Ali Ahmadzadeh als Io Capitano van Matteo Garrone zijn qua onderwerp brandend actueel. In de clandestien gefilmde Critical Zone toont de regisseur de verborgen kant van de Iraanse maatschappij en in Io Capitano maken we, aan de hand van de helse tocht van twee jonge mannen die vanuit Dakar naar Europa proberen te vluchten, hardhandig kennis met de maar niet wijkende vluchtelingenproblematiek. Past Lives van Celine Song, voor velen de beste film van de jongste Berlinale, gaat ook over emigratie, is zachter van toon maar blijft toch indringend. Een animatiefilm, The Siren van Sepideh Farsi, en een zogenaamde documentary feature, Smoke Sauna Sisterhood van Anna Hints zorgen voor variatie in het competitieaanbod. Dat aanbod zal beoordeeld worden door een internationale jury bestaande uit regisseur en voormalig Grand Prix-winnaar (Film Fest Gent 2020) Sébastien Lifshitz (Frankrijk, juryvoorzitter), actrice Anne Dorval (Canada), componist Colin Stetson (Verenigde Staten), regisseurs Jacqueline Lentzou (Griekenland), Lukas Dhont (België), filmcriticus Jessica Kiang (Ierland) en de Colombiaans-Belgische regisseur Juanita Onzaga.

Uitzonderlijke vrouwenverhalen

Het indrukwekkende Smoke Sauna Sisterhood is slechts een van de vele vrouwelijke portretten en dito uitzonderlijke feminiene en feministische verhalen die er in het festivalprogramma steken. In Smoke Sauna Sisterhood vertellen verschillende vrouwen ongegeneerd over hun intiemste belevenissen en gevoelens terwijl ze in een sauna zitten. Ze zuiveren letterlijk en figuurlijk zichzelf. In Notre Corps noteert Claire Simon de verhalen die ze hoort en ziet in de afdeling gynaecologie in een Frans ziekenhuis. De serie Draw for Change! laat vrouwelijke cartoonisten uit verschillende continenten aan bod komen en vraagt om problemen als femicide vanuit vrouwelijke weerbaarheid aan te kaarten. Ook de televisiereeks She They Us, net zoals Draw for Change! later op Canvas te zien, verbeeldt hoe mensen op hun - soms activistische manier - streven naar een gelijkwaardiger wereld. In May December probeert een actrice het leven van het echte personage over te nemen. In dat vrouwelijk register passen nog titels als How to Have Sex, The Royal Hotel, Poor Things, Blackbird Blackbird Blackberry, Creatura, Inshallah a Boy, Conann, en zelfs Kiddo uit het kinderprogramma hoort in het rijtje thuis.

Midnight Cult

Tijdens Film Fest Gent 2023 worden een aantal vertoningen gebundeld onder de noemer Midnight Cult: een reeks genrefilms die een breder publiek kan aanspreken en later op de avond zullen vertoond worden. In dit rijtje past ook de City Dudes voorstelling - een verrassingsfilm. Onze programmatoren haalden hun inspiratie bij de legendarisch geworden City Dudes-voorstellingen in New York. In de Roxy Cinema hosten cameraman Sean Price Williams en schrijver Nick Pinkerton maandelijks een sneakpreview van een cultfilm. Zij komen hun formule bij ons uitproberen. Sommige Midnight Cult titels spreken tot de verbeelding: Hundreds of Beavers, Late Night With the Devil, Riddle of Fire, Vampire humaniste cherche suicidaire consentant en Conann. Films als Poor Things, The Sweat East en Die Theorie von Allem zorgen hier voor contrast.

Kortfilms & VR-installatie

Film Fest Gent zet dit jaar opnieuw de kortfilm in de kijker en heeft, met The Physical Realm van Sompot Chidgasornpongse zelfs een wereldpremière op het programma. Chidgasornpongse is de vaste assistent-regisseur van Apichatpong Weerasethakul maar draaide zelf al verschillende kortfilms die op grote internationale festivals werden vertoond. In zijn oeuvre probeert hij op een creatieve en uitdagende manier het dagelijks leven weer te geven. The Physical Realm gaat over de fysieke pijn van een man die ervoor zorgt dat hij herinneringen ophaalt aan een ongeboren kind uit zijn vroegere relatie met een andere vrouw.

Met het VR-experiment Floating with Spirits van Juanita Onzaga komt nog een uniek stukje immersieve cinema aan bod. Floating with Spirits is een 31 minuten durende Virtual Reality-experience waarin de kijker twee zusjes volgt die zich voorbereiden op de Dag van de Doden in de van mystiek doordrongen bergen van Mexico. Met deze zintuiglijke, poëtische en futuristische VR-experience wil Onzaga onze perceptie van het reële door elkaar schudden.

Vervolgens staat er, in het kielzog van de kleurrijke AHA-animatie-expo naar aanleiding van de 50ste editie, een speciaal animatieprogramma op het menu. Een eclectische selectie animatiefilms met onder andere namen als Nicolas Keppens en Emma De Swaef & Marc James Roels toont de ongekende mogelijkheden van het medium en leert je opnieuw kijken naar de wereld.

De internationale Short Film Competition bestaat uit drie reeksen waarin telkens een Belgische productie steekt. Manon Coubia (Pleine nuit), Mattijs Driesen (The Atricity Machines) en Nicolas Keppens (Beautiful Men) nemen het op tegen collega’s uit o.a. Polen, de Verenigde Staten, het Verenigd Koninkrijk, Duitsland, Frankrijk.

Zowel de international shorts als de studentenkortfilms worden beoordeeld door een internationale jury bestaande uit Lois Patiño die ook een retrospectieve van zijn kortfilms krijgt. Songwriter en Whispering Sons-frontvrouw Fenne Kuppens en de Bulgaarse filmcriticus Savina Petkova zijn de andere juryleden. Op zondag 15 oktober strijden zeven afgestudeerden uit onze filmscholen voor de prijs voor beste Belgische studentenkortfilm ter waarde van 5.000 euro.

Kortfilmprogrammator Michiel Philippaerts: “Een blik op de wereld, een blik op jezelf. Het kortfilmmedium als vrijplaats voor experiment en poëzie. Zes kortfilmprogramma’s en een wonderschone VR-installatie bewijzen nogmaals hoe de korte vorm dé brandstof van de Zevende Kunst is. Grijp het kortfilmweekend dan ook aan om uw cinefilie verder te ontvlammen.”

Secties en tags

Om het kiezen te vereenvoudigen deelt Film Fest Gent zijn programma onder in secties met daarnaast nog tags. Die tags bezorgen de films een label waardoor je de film beter kan plaatsen en een film kan meerdere tags krijgen. Voorbeelden van tags zijn Explore Zone, Plus Parcours, On the Edge, LGBTQIA, Masters, New Voices, ...

Bij de Gala & Specials vinden we de openingsfilm Holly en de slotfilm The Boy and the Heron van Hayao Miyazaki geproduceerd door de beroemde Studio Ghibli die garant staat voor sterke scenario’s en briljante animatie. De Turkse regisseur Nuri Bilge Ceylan is met zijn About Dry Grasses op ieder festival een sterkhouder en met zijn diepsnijdende ontmaskering van de middelmaat bevestigt hij alleen maar zijn reputatie. In de Spaanse 20.000 especies de abejas worden de vele soorten bijen als voorbeeld genomen voor de vele mogelijke vormen van mens-zijn. FFG vertoont ook de Belgische film Amal van Jawad Rhalib in wereldpremière en in die film zien we hoe een lerares er speciale onderwijsmethodes op na houdt. Soms lijkt het erop dat je kijkt naar de groter geworden kinderen uit Un monde. Fans van de Roemeense Radu Jude zullen smullen van Do Not Expect Too Much from the End of the World waarin een Angela uit de tijd van Ceaușescu dialogeert met een hedendaagse Angela. Voor Radu Jude een gelegenheid om satirische kritiek te leveren op de Roemeense maatschappij en tegelijk zijn landgenoten wakker te schudden. In zijn jongste en wellicht laatste film, The Old Oak, confronteert Ken Loach ons, net als Matteo Garrone, met de vluchtelingenproblematiek. In een Brits dorp verandert alles als er Syrische vluchtelingen onderdak krijgen. Wim Wenders leidt ons langs de openbare toiletten in Tokio in zijn fijnzinnige Perfect Days en brengt tevens een 3D-portret van de Duitse kunstenaar Anselm (Kiefer). Terwijl Ladj Ly in Les Indésiderables voortborduurt op Les Misérables, brengt Marco Bellocchio het ontstellend en waargebeurd verhaal van een Joods jongetje dat uit zijn gezin ontvoerd wordt omdat het stiekem was gedoopt. Bevel van de paus! How to Have Sex is een beklijvende coming-of-agefilm over de zomervakantie van drie jonge meisjes, gebracht zonder de clichés van het genre. Molly Manning Walker, in oktober aanwezig op Film Fest Gent, won er in Cannes de prijs van de sectie Un Certain Regard mee.

Aan documentaires over film- of muziekhelden ontbreekt het ook dit jaar niet. In de secties Sound and Vision en Artists on Film steken twee vertrouwde namen: Mark Cousins, die My Name is Alfred Hitchcock komt voorstellen en Alexandre O. Philippe, die in You Can Call Me Bill een intiem portret maakte van Star Trek-kapitein William Shatner. Verder zijn er documentaires over onder meer Joan Baez, Little Richard, Joe Lovano, Brian Jones, Douglas Sirk, Rock Hudson en Agnès Varda.

Officiële selectie

Wie zin heeft om Costa Brava, Lebanon van Mounia Aki te gaan zien, doet er misschien goed aan om eerst te gaan kijken naar Dancing on the Edge of a Volcanovan Cyril Aris. Toen op 4 augustus 2020 een deel van de haven van Beiroet ontplofte, was de ploeg van Costa Brava, Lebanon in Beiroet bezig met de productie van hun film. Door de ontploffing kon men niet verder werken en toen kwam Covid, plus nog andere plagen. Dancing on the Edge brengt verslag uit over al die moeilijkheden en het doorzettingsvermogen van de ploeg. The Breaking Ice van Anthony Chen is dan weer de eerste Chinese productie van de Singaporese regisseur en met zijn film wil hij een stem geven aan gefrustreerde en felgeplaagde Chinese jongeren.

Liefhebbers van experimentele cinema mogen dan weer Samsara van Lois Patiño niet missen. In zijn in twee delen uiteenvallende film - een deel speelt zich af in Laos, en een tweede in Frankrijk - kan je een reïncarnatie meebeleven op voorwaarde dat je het spel met de regisseur meespeelt. Een sterk staaltje immersieve cinema. Van het boeddhisme van Samsara naar de Oekraïense realiteit is slechts een kleine stap. Bij de wereldpremière van Zlata van Mattias Bavré leef je mee met de jonge Zlata die uit Oekraïne naar Gent is gevlucht en hier haar weg moet vinden. Nog op zoek naar sterke verhalen over en met vrouwen? Probeer Shayda van Noora Niasari ofBlackbird Blackbird Blackberry van Elene Naveriani.

Talent en director’s talks

Bij deze feesteditie had Film Fest Gent de ambitie om bekend overzees talent naar Gent te halen. Maar de aanhoudende acteursstaking gooit ook hier op het laatste moment roet in het eten. Toch mag het talent op de rode loper van de 50ste Film Fest Gent er best zijn. Ken Loach komt zijn The Old Oak voorstellen en houdt nadien een director’s talk. Hetzelfde geldt voor Matteo Garrone en zijn Io Capitano. Ryûsuke Hamaguchi, regisseur van Gift, zal op de WSA Film Music Days in gesprek gaan met componist Eiko Ishibashi, cameraman Nicolas Karakatsanis komt Dumb Moneyvoorstellen. Anne Dorval, die een hoofdrol vertolkt in de eerste reeks van de Canadese filmmaker Xavier Dolan - La nuit où Laurier Gaudreault s'est réveillé - die Film Fest Gent in marathon vertoont op zaterdag 21 oktober, komt naar Gent. Ook regisseur Sean Price Williams komt, samen met het Amerikaanse opkomende acteertalent Talia Ryder, zijn rusteloze punksprookje The Sweet East voorstellen.

Naast de director’s talks zijn er in het Film Fest Café opnieuw de Talkies met o.a. Fien Troch over Holly, Juanita Onzaga over Floating With Spirits en over onderwerpen als The Music of Twin Peaks en Belgische animatiekortfilms.

Kidsproof

Met een programma dat grotendeels uit debuutfilms bestaat zorgt Film Fest Gent samen met jeugdfilmorganisatie JEF ervoor dat ook de vijftigste editie volkomen kidsproof verloopt. Het begint al op 11 oktober wanneer kinderen in het spoor van de volwassenen de avond voordien, de rode loper mogen kapen om naar de première te rennen van de animatiefilm Robot Dreams (6). En net zoals bij de grote mensen is er nadien een chique receptie met randanimatie in het Film Fest Café. Robot Dreams is de eerste animatiefilm van Pablo Berger en gaat over een hond, Dog, die aan de hand van een bouwpakket zich letterlijk een vriend bouwt.

De jaarlijkse familiepret is dit jaar voorzien op zondag 15 oktober met de Kidsproof Zondag. Er staan niet minder dan drie films op het programma met de NederlandseKiddo (9) als hoogtepunt. In haar op de klassieke Amerikaanse roadmovie geïnspireerde filmdebuut verpakt de Nederlandse Zara Dwinger een grillig moeder-dochterportret dat ons leert dat het moeder-zijn niet iets is van alles of niets. Nog op dat zondagse programma: de al vernoemde Robot Dreams en Onafscheidelijke duo’s, een verrassende kortfilmcompilatie voor de allerjongsten.

Tussen de films door is er een workshop van Watch That Sound waarbij kinderen en hun begeleiders op weg geholpen worden bij het maken van hun eigen soundtrack.

In Rosa, de kleine bloemenfee (4) zou Rosa graag een vriend hebben om haar beschermende bloem mee te delen. Ze ontmoet Silk, een enthousiaste vlinder met een hart voor avontuur. Lieflijke en kleurrijke animatie brengen de boeken van Josefine Ottesen tot leven. Ruwe en reële onderwerpen komen aan bod in Scrapper (9) want het gaat over een meisje Georgie dat een scrapper of vechter is in elke betekenis van het woord. Georgie, twaalf, leeft na de dood van haar moeder alleen, maar Charlotte Regan vervalt in haar filmdebuut nooit in tristesse. Ze brengt een magisch-realistische kijk van Georgie op het afscheid van haar mama. In Onder de blote hemel(10) van Lilian Sijbesma staat de tienjarige Elvie centraal. Ze heeft een wat excentrieke moeder en ze helpt haar opa met het runnen van de camping. Een mooie gevoelige film met de betreurde Johan Leysen in zijn laatste filmrol als een bijzonder geloofwaardige opa.

Ten slotte is er de